GORINCHEM – By de mole De Hoop, tusken de Dalemsedyk en de Merwede yn Gorinchem, binne oerbliuwsels fan de kastiel fan 'e Hearen fan Arkel fûn. Yn 1977 waarden oerbliuwsels fan it kastiel fûn oan 'e oare kant fan 'e dyk. Oant no ta waard altyd oannommen dat de hearen fan Arkel in lyts kastiel hienen. De nije ûntdekking lit sjen dat it kastiel folle grutter is as altyd oannommen waard.
Pún en muorreanker fan ynstoarte muorren.
De oerbliuwsels fan it kastiel waarden ûntdutsen by de opgravings dy't it polderdistrikt Tieler- en Culemborgerwaarden by de dyk útfiere lit. In muntejager, Ton Wijkamp út Gorinchem, wie mei in metaaldetektor op syk nei munten doe't er ynienen de oerbliuwsels fan muorren tsjinkaam. "Ik begreep fuortendaliks dat dy muorren fan it kastiel wêze moasten", seit Wijkamp. De 'skattejager' belle doe Martin Veen, in amateur-archeolooch dy't earder belutsen wie by de opgravings oan 'e oare kant fan 'e dyk. "Dizze ûntdekkingen smite nij ljocht op it kastiel", seit Veen.
Kaarten
"Wy kinne no mear ynsjoch krije yn hoe't it kastiel derút seach. Nimmen wit it, om't der gjin kaarten mear fan binne. Trouwens, it kin noch wol even duorje foardat wy it witte. Wy moatte earst alle fynsten op in list sette.” Veen is no, tegearre mei stedsarcheolooch Pieter Floore, dwaande mei it yn kaart bringen fan de oerbliuwsels fan de muorren. Fierder binne se aktyf op syk nei oerbliuwsels fan ierdewurk en soksoarte dingen. It polderdistrikt hat hjirfoar in grêfmasine beskikber steld.
It kastiel waard wierskynlik tusken 1267 en 1290 boud troch de famylje Van Arkel, dy't doe ek de lieding hie oer Gorinchem. Yn 1412 waard it opnij sloopt yn opdracht fan Willem fan Beieren, de doetiidske greve fan Hollân. Dit barde nei de Arkeloarloch. Dizze slach waard yn earste ynstânsje útfochten tusken de kastielhear, Jan van Arkel, en syn soan Willem van Arkel, dy't de boargers fan Gorinchem tasein hie de stêd te ferdigenjen tsjin syn heit.
Oarloch
De oarloch dy't dêrnei ûntstie einige min foar beiden, benammen om't de machtige greve fan Hollân, Willem fan Beieren, besocht it gebiet fan 'e hearen fan Arkel by Hollân yn te lienjen tidens de ûnienichheid. Om de hollen boppe wetter te hâlden, moasten beide stridende partijen hartoch Reinald fan Gelre freegje om harren lienhear te wurden. De laitsjende tredde partij wie lykwols greve Willem. Hy hie doe in goede relaasje opboud mei de hartoch dy't yn 1409 de hearen fan Arkel twong om harren gebiet, ynklusyf it kastiel, oan Willem te ferkeapjen. Fan dat momint ôf waard it Lân fan Arkel foar altyd yn it Greefskip Hollân opnommen.
Yn 1412 liet Willem it kastiel sloopje. De reden hjirfoar is oant hjoed de dei ûndúdlik.
Willem ferneatige in soad kennis foar it neiteam. Yn 'e kommende tiid sil der wierskynlik mear dúdlikens komme oer dizze turbulinte perioade yn 'e skiednis fan 'e Arkelstêd.
troch Arjan de Heer
26 augustus 1996
De ynwenner fan Dordrecht