GORINCHEM – De opgravings by de Krytstrjitte begjinne hieltyd mear in byld te jaan fan it âlde histoaryske stedssintrum sa't it der oan 'e ein fan 'e 14e iuw útseachde, begjin 15de ieu moat der sa útsjoen hawwe. Argeolooch Sjaak Mooren fan 'e Undersyks- en advysburo Baac ûntdutsen juster dat neist it Hof van Arkel in folslein fjirtjinde-ieusk buorgebou stiet.
De binnenpleats sels is grutter as earst oannommen. Oant no ta is wierskynlik mar de helte fan it gebou opgroeven en de oare helte leit ûnder hûsnûmer 14. Mooren: "It neistlizzende gebou moat it thús west hawwe fan sjike minsken. Rike keaplju miskien, of legere adel, mar wy witte noch net wa't se wiene. Wy binne op it stuit dwaande mei it opgraven fan 'e septikput en hoopje mear oanwizings te finen oer de bewenners dêr of yn 'e tún dy't by it gebou hearde. Der is wat moais te fertellen oer de septikput. Der is doe in put groeven en dy is omjûn troch rietwurk, besteande út tûken en tûken. Dat sille wy fêstlizze op in foto, want it sjocht der no noch geweldich út, mar moarn sil der allinnich noch poeier oer wêze."
Wickerwork put sjoen nei it suden
Yn 'e septikput sels binne frijwilligers drok dwaande mei skowen en it brûken fan in metaaldetektor. Se steane hast oant de knibbels yn it grûnwetter en skeppe it slyk laach foar laach fuort. "Wy hawwe no stikken fan in grutte kom fûn. De rest sille wy fine." Utsein in hinnebonke en in mei de hân slyp stik hout is der noch neat bysûnders út 'e septikput kommen. Mar om it middeis hinne is der súkses. In licht beskeadige swarte faas komt oan it oerflak. It is gjin lytse.
Kolonnade
Mooren is entûsjast oer it feit dat de kontoeren fan it Hof van Arkel hieltyd dúdliker wurde. "Tusken it neistlizzende gebou en it binnenplein wie eartiids in smelle strjitte foardat de gevel fan it binnenplein begjint. Dan giet it gebou wat nei efteren werom, fine wy in oare gong of kolonnade en de oare sydfleugel leit nei alle gedachten ûnder it hûs op nûmer 14. Dêr kinne wy allinnich by komme as it ea sloopt wurdt."
Mooren makket mei sweepjende gebearten dúdlik hoe grut it hôf west hawwe moat. It plak dêr't er stiet wie nei alle gedachten de eardere tún, dy't miskien oant de Struisvogelstraat rûn. "Wy hawwe echt gjin tiid mear. Dêrom wolle wy de oerbliuwsels fan beide gebouwen tige sekuer ûndersykje en kinne wy allinnich rûchwei troch de hiele eftertún grave. En dan kinne wy allinnich hoopje dat wy net allegear muorren tsjinkomme, want dan hawwe wy echt in probleem", seit Mooren, dy't tige tankber is dat safolle frijwilligers him helpe.
Alle ûndersyksresultaten wurde sekuer dokumintearre en fotografearre. As de opgravings twongen wurde om op 29 septimber te stopjen, is der teminsten in soad foar it neiteam fêstlein en is der folle mear bekend oer de skiednis fan Gorcum. Mar wa wiene de buorlju fan 'e Van Arkels?
11 septimber 2002
Gorcumse Courant